Het versnipperen van landbouwpercelen tot ‘beleggingspercelen’ is een kwalijke trend, aldus gebiedsontwikkeling.nu. De opgeknipte kavels kunnen namelijk resulteren in dure en complexe verwervingsprocedures tijdens gebiedsontwikkeling. Dit fenomeen is vooral zichtbaar bij agrarische percelen aan de randen van steden. Hier hopen beleggers te profiteren van potentiële herbestemmingen en daarmee de hoogste winst te behalen.

Beleggingspercelen zijn te herkennen aan het feit dat ze ontstaan zijn uit het opknippen van een agrarisch perceel. Daarnaast hebben deze beleggingspercelen vaak een relatief rond getal zoals 25, 50, 100, 200, 500, etc., en zijn ze onbebouwd. Bij het herkennen van beleggingspercelen zijn daarom de volgende criteria toegepast:

1. Het perceel heeft een agrarische bestemming.

2. Het perceel heeft een perceelgrootte van minder dan 5.000 m².

3. Er staat geen pand op het perceel.

4. Er liggen minstens 10 andere percelen binnen 250 meter van het perceel met een op 25 m² afgeronde perceelgrootte.

5. Een cluster van beleggingspercelen bestaan uit minstens 20 aan elkaar gelegen beleggingspercelen.

Het aantal clusters dat aan de bovenstaande criteria voldoet is in de periode 2006 - 2024 gegroeid met ongeveer 34 clusters per jaar. Dit betekent dat er ieder jaar circa 34 agrarische percelen worden opgesplitst in beleggingspercelen. Figuur 1 laat zien dat de toevoeging van clusters van beleggingspercelen sinds 2006 ieder jaar toeneemt.

Figuur 1: De toevoeging van clusters beleggingspercelen in Nederland in de periode 2006-2024.

De twee gemeenten waarin de meeste grond herkend is als beleggingsperceel zijn de gemeente Terneuzen en de gemeente Amsterdam. In Terneuzen hebben grondspeculanten als reactie op de aankondiging van een mogelijke uitbreiding van de haven van Terneuzen in 2010 grote agrarische percelen versnipperd en verkocht aan particuliere beleggers. In de 5 jaar na deze aankondiging is circa 100 hectare grond versnipperd en verkocht als beleggingsperceel. Dit betreffen circa 1.700 percelen verspreid over 20 clusters.

In Amsterdam-Noord is de versnippering van landbouwpercelen in beleggingspercelen een actuele kwestie. Als reactie op de woningnood nemen grondspeculanten aan dat deze percelen zullen worden herbestemd voor woningbouw in de aankomende jaren. Rondom de stad is voornamelijk in de periode 2018-2024 in totaal circa 85 hectare grond gesplitst in circa 2250 percelen verspreid over 30 clusters. Bekijk de situatie in Amsterdam-Noord op KadastraleKaart.com via deze link.

Figuur 2: Enkele clusters van beleggingspercelen in Amsterdam-Noord.